Bij een optreden ben je vast wel eens geweest, maar een festival..? Nederland loopt er mee over, en 3voor12 komt er het allerliefst. Een snelcursusje in de Nederlandse festivals!

Wat is 3voor12 Home Schooling?

We moeten elkaar een beetje helpen, toch? Heel Nederland probeert nu te multitasken tussen thuiswerk en thuisscholing. Wat te doen met kinderen die thuis op de bank zitten maar niet naar buiten mogen? Natuurlijk zijn er online pakketten vanuit scholen, maar laten wij een leuk extra vak aandragen: popmuziek. Niks leukers dan een uurtje YouTuben en toch wat opsteken. Onze bescheiden bijdrage aan de coronacrisis voor kids en ouders.

Hoofdstuk 1: Wat is een festival?

Heb je deze 3voor12 Home Schooling een beetje trouw hebt gelezen? En heb je de filmpjes ook gretig aangeklikt? Dan heb je al best wel wat blikken geworpen in de wereld van de festivals: grote, meerdaagse evenementen waarin je non-stop naar optredens kunt luisteren en soms zelfs je voeten eraf kan dansen tot laat in de nacht. En dat kan er knap heftig aan toe gaan. Kijk maar eens naar dit filmpje hieronder, een gigantische festivalshow van de Nederlandse band De Staat. Vorig jaar kregen zij de eer om hun allergrootste show ooit te spelen, en ook onder het publiek kookte de energie over. Ziet er wel spannend uit, hè? We hebben in Nederland festivals van allerlei soorten en maten: festivals waar je door de straatjes van de stad heen kronkelt om bij een klein poppodiumpje terecht te komen, en grote openluchtfestivals waar je grote wandelingen af kunt leggen om bij het juiste veld aan te komen. Bovendien: in Nederland hebben we er nogal véél. Vorig jaar telde ons kikkerlandje er maar liefst 1115! Maar wanneer begon die Nederlandse festival groeistuip? We nemen je mee in de Nederlandse festivalwereld...

Hoofdstuk 2: Liefde, vrede, vrijheid

Om meer te weten te komen over de Nederlandse festivalcultuur, gaan we even terug naar het Amerika van de latere jaren zestig. 1967 om precies te zijn, in een seizoen dat we achteraf de Summer of Love noemen. Hoezo, zomer van de liefde? Nou, in dat jaar spoelt de hippiecultuur in grote aantallen over Amerika. Honderdduizenden jongeren zien met lede ogen aan wat voor spanningen er door de wereld trekken. Een voorbeeldje? Zo was er oorlog in Vietnam. Ver weg in Azië, maar het ging daar helemaal mis toen Amerika besloot zich er ermee te bemoeien. Te gewelddadig, vonden de hippies. En dat lieten ze zeker weten, maar nooit op gewelddadige wijze. Om hun punt kracht bij te zetten deden ze aan vreedzame protesten. Ze geloofden in liefde, vrede en vrijheid. Klinkt misschien als een wijsheid die je tante Annet op een tegeltje in de keuken heeft hangen, maar voor de hippies was het hun levensmotto. En om in die mindset te blijven hangen, wilden ze nog wel eens wat, eh, geestverruimende middeltjes gebruiken...

Hoofdstuk 3: Blote borsten en heel veel wiet

Oké, oké, leuk allemaal, maar wat hebben die hippies nou te maken met de festivalcultuur? Nou, in 1969 komen honderdduizenden Amerikaanse hippies samen op een gigantisch grasveld voor één van de eerste – en tot dan toe grootste – festivals ooit. Vergeet even het feit dat het zo houwtje-touwtje is opgezet dat er na anderhalve dag al geen eten meer is: Woodstock is drie dagen lang seks, drugs en rock ’n roll. Er staan een boel bands op het programma die nu de geschiedenis ingegaan zijn als ware rocksterren: Jimi Hendrix, maar ook Sly and The Family Stone. Een boel mensen zijn het hele weekend zo stoned als een kanarie, als je wilt kun je poedeltje naakt rondlopen en bovendien zijn er een boel mensen die voor een weekendje dolverliefd zijn, om elkaar na Woodstock nooit meer te zien. Het festival, dat is voor drie dagen een andere wereld, waar andere regels gelden. Nog nooit zijn er zóveel mensen op één plek verbonden door de muziek. Zie je hoe iedereen in dit filmpje hieronder meezingt?

Hoofdstuk 4: dat wil Nederland ook wel

Maar hoe zit het nou met Nederland? Eigenlijk hebben de eerste Nederlandse festivals al plaatsgevonden als Woodstock wordt gelanceerd. Over ééntje gaan we het straks nog uitvoerig hebben. In zowel 1967 als 1968 vindt bijvoorbeeld Flight To Lowlands Paradise plaats. De politie schuift in grote getalen aan, maar naast één blote beeldhouwer die van het podium verwijderd moet worden, verloopt het hartstikke goed. Dat festival is nog binnen in een grote zaal, maar na het succes van het Amerikaanse Woodstock denken veel Nederlanders: dat willen wij ook! In 1970 vindt Holland Pop plaats, het tot dan toe allergrootste openluchtfestival. In het filmpje zie je er beelden van. Grappig idee: jouw oma en opa zouden er zomaar tussen kunnen staan! Het programma staat vol met grote internationale bands die zomaar op Woodstock hadden kunnen staan (en in sommige gevallen was dat ook zo). Een probleempje: een heleboel mensen genieten van dat mooie programma zonder te betalen. Ze klimmen over de hekken of knippen ze kapot. En de organisatoren, ja, die moeten op de blaren zitten. Ze blijven achter met een torenhoge schuld. Maar in datzelfde jaar is er nog een Nederlands festival, ietsje kleiner, maar dat een langer leven zal krijgen…

Hoofdstuk 5: Rampeneren in Zuid-Limburg

Want in datzelfde jaar vindt Pinkpop plaats. Tegenwoordig kun je dat kennen als het oudste festival dat Nederland, nee, de wereld kent. In 1970 begon het als een klein, eendaags festival – alhoewel, klein? Je kunt je eigenlijk maar moeilijk voorstellen dat 10.000 mensen wordt gezien als een kleine bijeenkomst, maar over de jaren heen heeft Pinkpop míljóénen mensen naar Zuid-Limburg getrokken. Als het oudste en grootste Nederlandse popfestival heeft Pinkpop tegenwoordig namelijk patent op de oldschool headliners, de grootste rockbands uit de geschiedenis. Dat de bezoekers over die vijftig jaar heen nogal wat legendarische momenten hebben meegemaakt, dat spreekt voor zich. Wil je meer verdieping over Pinkpop, dan kun je nog altijd in ons archief over 50 jaar Pinkpop duiken. Maar wil je meteen skippen naar het meest legendarische moment van allemaal, dan moet je gewoon de video hieronder kijken…

Hoofdstuk 6: de festivalexplosie

Oké, Pinkpop krijgt een eervolle vermelding, maar tegenwoordig kent Nederland tal van festivals. Weet je nog, één van die eerste festivals, Flight to Lowlands Paradise? In de jaren negentig wordt dat feestfestijn nieuw leven ingeblazen door andere organisatoren, en groeit zo door tot wat lang hét leukste festival van Nederland is, ergens op de grens tussen heel erg pop en best alternatief.  Overigens zou je prima kunnen stellen dat de magie van Lowlands hem vooral zit in wat er gebeurt als je zoveel mensen op zo'n manier bij elkaar zet, zoals in het filmpje hieronder...

Waar Lowlands lange tijd bij uitstek hét toonaangevende popfestival was, heeft het tegenwoordig heel veel concurrentie. Van Best Kept Secret, bijvoorbeeld, een festival dat een stukkie serieuzer en wat alternatiever is ingesteld. Of Down The Rabbit Hole, dat met z'n kleurrijke aankleding nog best wel wat van een psychedelisch wonderland weg heeft. Bovendien kent Nederland nog veel meer festivals: hele specifieke festivals, voor genres waar je waarschijnlijk zelfs nog nooit van hebt gehoord! Maar ook gewoon voor hiphop, én... voor house. Oh, en daar zit eigenlijk nog wel een leuk verhaal aan verbonden.

Hoofdstuk 7: Het dancefestival

Als je deze Home Schoolings een beetje hebt gevolgd, of nee, hebt uitgekamd, dan heb je onze les over house vast ook al gevolgd. Weet je nog, dat hoofdstukje over die gekke gabbermuziek? De kale koppen en die supersnelle danspasjes? Helemaal aan het begin van de jaren negentig? Ja, in de jaren negentig werd die snelle housemuziek super populair onder de jongeren. Een stel jongens vond die muziek zó tof dat ze besloten om een gigantisch feest ervoor te geven. Thunderdome: The Final Exam, heette het, omdat het stiekem gewoon een uit de hand gelopen schoolfeest was, georganiseerd door een groepje jongens die net klaar waren met de HAVO. Alleen dan kwamen er 12.000 mensen op dit “schoolfeestje” af, en kon je er blijven dansen tot zeven uur ’s ochtends, al dan niet met behulp van een paar gekke chemische pilletjes. Sommige mensen gaan ervan dartelen als hertjes, anderen zien er heel wat minder gracieus uit.

Hoofdstuk 8: zie je op de heide!

Oké, dus ondertussen zijn er al meer dan 1115 festivals, maar eigenlijk proberen ze allemaal nog steeds te doen wat die eerste festivals in de jaren zestig en zeventig vanaf het begin probeerden te doen. Vier het leven! Doe eens gek! Stap even uit de tijd! Nu we even binnen moet blijven, zullen we al die festivalgekkigheid even moeten missen. En dat is best jammer, want zeg nou zelf: als je dit ziet, wil je dan niet meteen mee de festivalheide op?