Wie is Eye-D? Wie is Eye-D?

Een terug- en vooruitblik op Beats Op Je Fiets

, Tekst: Matthijs Kouman Foto's: Alžbeta Kossuthová

Wie Eye-D (Frank Nitzinsky) zegt, zegt ook DJ Hidden (Noël Wessels). Toch interviewt 3voor12 Zeeland enkel Eye-D. Waarom? Wessels is tijdelijk in de VS. Toch willen we alvast de bezoekers van Drum ’n Bass In Your Face Feat. Beats Op Je Fiets een voorproefje geven op het moois dat komen gaat op 27 september in de Spot. De uit Goes afkomstige Eye-D zit al ruim twintig jaar in het vak en daar willen wij natuurlijk meer van weten.

Het begon allemaal met de mixen van Ben Liebrand en hip house. Nitzinsky bezat een mengpaneel en zijn toenmalige buurjongen, die zich later DJ Scorpion zou noemen, wilde die maar al te graag lenen op de vrijdagavonden. Helaas werd Nitzinsky daardoor iedere zaterdagochtend wakker met ‘een hoop simpele herrie’. Nitzinsky was niet bang om zijn buurjongen op de simpelheid van zijn muziek te wijzen. De discussies die daarop volgden leidden tot een uitdaging: als het toch zo simpel was, dan maakt Nitzinsky toch zelf een hardcoremix? Die uitdaging ging hij aan en zo creëerde hij in 1991 zijn eerste breakbeat.

Het begin

Eerst plakte Nitzinsky  stukjes van tapes aan elkaar om zo een mix te maken. Maar al gauw was het plakken van cassettebandjes niet meer genoeg: een creatieve geest wil meer. Nitzinsky’s vader woonde destijds in de VS en tijdens een bezoek kwam er een sampler op zijn pad. Hij wilde er meteen meer van weten en  zijn vader wierp hem de handleiding toe. Zo ontstonden zijn eerste nummers en omdat Nitzinsky verder wilde met het vak, moest er ook een artiestennaam komen. Omdat hiphop populair was, viel het Nitzinsky op dat veel artiesten met de letter ‘D’ gebruikten, zoals ‘Heavy D’ en ‘Chuck D’. Om op te vallen en tegelijk een populaire naam te hebben, koos hij voor Eye-D.

Racoon

Wessels, DJ Hidden, ontmoette hij tijdens een verjaardagfeestje in 1992. Een van de mannen die later de Zeeuwse band Racoon zouden vormen, stelde de jongens aan elkaar voor: “deze jongen maakt ook van die rare muziek”. De heren keken elkaar aan en dachten beiden: ”daar geloof ik helemaal niets van”. Na het feestje spraken ze af elkaars muziek te beluisteren. Vanaf toen was de samenwerking een feit.  Het duo ging drum ‘n bass produceren en maakte op Radio Goes het programma The Rhythm. Eén luisteraar, Sander Verhaar(DJ Sandstorm), was hier zo van onder de indruk dat hij graag mee wilde werken aan het programma. Hij was welkom en er ontstond een klik. Toen ook Wouter Priester (One Ear Bass) zich aansloot, was het viertal compleet.

Beats op je fiets

In deze bezetting organiseert het viertal sinds 1994 drum ‘n bassfeesten met de naam Beats Op Je Fiets. Priester heeft als het ware deze naam verzonnen. Wessels had destijds een liedje waarin een sample zat waar Wouter van dacht dat de tekst ‘check je fiets’ was, waar eigenlijk  ‘inject the beat’ werd gezegd. Voor het illegaal flyeren was de naam ook een uitkomst: Het enige wat nodig was, was het logo van een fietsbord op een stuk papier met daaronder de datum van het aankomende feest. Op deze manier kon niemand verantwoordelijk worden gehouden. De eerste keer dat Nitzinsky draaide, was op de eerste editie van Beats Op Je Fiets. Dat hij later ook op andere feesten zou draaien, had hij nooit voor mogelijk gehouden.

Erkenning

Nitzinsky dacht altijd dat hij voornamelijk alleen producer zou blijven. Toch stuurde hij samen met Wessels  zowel hardcore als drum ‘n bassnummers naar verschillende platenmaatschappijen. Ze kregen echter nooit gehoor. Het was dan ook een grote verassing dat ineens twee hardcorelabels in 1996 contact met ze zochten. Coolman Records (waar ze tekenden als ‘X-Factor’) en kort daarna Mokum Records (voor het project The Outside Agency). Hierdoor kregen ook andere labels interesse in het duo en werd er gevraagd om in de Melkweg in Amsterdam te draaien.

Kultbox Records

Het bleek nog lastig om in de drum ‘n basswereld  te komen. Deze muziekstijl  komt uit Engeland en  in de beginperiode werden er bijna alleen Engelse platen uitgebracht. Tegelijkertijd waren er in het buitenland weinig artiesten die goede hardcore konden maken. Voor beide landen was het dus onderdeel van de cultuur. Toch lukte het de mannen de eerste drum ‘n bassrelease op het Amerikaanse Kultbox Records in 1998. Daar is de eerste Beats Op Je Fietsplaat op uitgebracht. Muziek reist dan ineens ver, terwijl je dat zelf niet doet. 

Dit succes leverde wel een fysieke reis op naar Chicago om voor Kultbox op een feest te draaien. Nitzinsky had in die tijd nog weinig platen en heeft er zelfs een aantal bij Wessels moeten lenen voor het optreden. Wel had hij genoeg hardcore platen meegenomen, omdat er ook een hardcore set mocht worden gedraaid. Na een half uur draaien was Frank toen bijna door zijn drum ‘n bassplaten heen. Uit pure wanhoop is hij toen drum ‘n bass en hardcore gaan mixen. Achteraf gezien een goede combinatie die dan ook is blijven hangen. 

Commercialisatie hardcore

In dezelfde periode bereikte hardcore in Nederland  zijn hoogste commerciële piek ooit. Daar zat het duo niet op te wachten en de focus is toen op drum ‘n bass komen te liggen. Dit neemt niet weg dat ze altijd hardcore zijn blijven produceren. Er wordt weleens gezegd: ‘hardcore will never die’, maar Nitzinsky is van mening dat het al een aantal keer is gestorven en weer opnieuw is begonnen. In 2001 wilde het duo toch wat hardcore uitbrengen  onder de naam ‘The Outside Agency’. “Vorige week stonden we onder deze naam nog in Luik en dit weekend gaan we naar Oostenrijk” zegt Nitzinsky. “Zoals ik al zei is de combinatie van drum ‘n bass en hardcore blijven hangen en zie je dit ook terug op de Beats Op Je Fietsfeesten. Op het einde wordt het altijd gezellig hard!” 

Het combineren van drum ’n bass met hardcore beviel zo goed, dat het duo het in 2008 het ging produceren. Op een gegeven moment zei Wessels: ”Ik wil weleens zien of we het kunnen. We gaan het een naam geven, een label opstarten en kijken hoe groot het kan worden.” De naam crossbreed werd geboren. Inmiddels is het een bekend genre. In platenzaken zie je tegenwoordig secties hardcore, drum ‘n bass en crossbreed. 

Genosha

Nitzsinsky ziet de impact van zijn werk: “Naast ons label Genosha Recordings waar we donkere hardcore op uit brengen, is er nu ook het label Genosha 175 specifiek voor crossbreed met namen als Deathmachine en Switch Technique. Wat je tegenwoordig ziet gebeuren is dat andere mensen crossbreed kopiëren, zoals we dat zelf niet hebben ingevuld. Soms is dat leuk en soms ook niet. De ontwikkeling is wel interessant. Het is als het ware een eigen leven gaan leiden.”

Over zijn vriend Wessels zegt Nitzinsky: “Deze man heeft altijd inspiratie en zit nooit vast. Hij heeft een hoge productiviteit en maakt zo veel platen, dat hij ze bij meerdere labels moet uitbrengen. Ikzelf werk twee dagen in de week als docent. Hierdoor ervaar ik minder druk om te moeten produceren. Ik moet niet produceren om te kunnen eten.” Het duo brengt alles op vinyl uit: “Dat we digitaal zijn gaan draaien betekent niet dat vinyl uit ons hart is. Een fysiek product blijft het mooiste wat er is.” 

Nitzinsky voelt zich soms geïntimideerd door zijn eigen muziek. “Dan hoor ik een oude track en weet ik echt niet meer hoe ik dat voor elkaar heb gekregen. Voor beginnende artiesten in de muziek heet dat een ‘second EP syndrome’. Maar voor mij geldt dat echt elke keer. Dan heb ik een goed product afgeleverd en moet de volgende nog beter zijn. Dat is soms moeilijk.” 

Bass face

De muziek die het duo maakt is hard en duister. Nitzinsky: “Dat spreekt ons aan. We worden vrolijk van duistere muziek en depressief van vrolijke muziek. We merken op de feesten dat als er een goede donkere sfeer is, een bepaalde groep mensen heel hard gaat dansen. Er zijn mensen die alleen houden van vrolijke deuntjes, maar dat is toch een ander slag. Het is een gevoel dat je hebt bij duistere muziek, maar ik kan ook begrijpen dat andere mensen dat niet hebben. Bijvoorbeeld in de drum ‘n bass is er de term bass faceDaar horen harde, schurende en donkere geluiden bij. Mensen gaan daarbij heel moeilijk kijken: net alsof je eenzure bomeet. Dat is het gezicht waar wij muziek voor maken. Als je mensen ziet losgaan op een feest en ze trekken zo’n zuur gezicht, vind ik dat mooi. Het gevoel is denk ik vergelijkbaar met dat je in de supermarkt staat en ziet dat alle Cherry Coke op is, maar achter alle andere flessen staat er toch nog eentje. Het is gewoon een heerlijk primitief goed gevoel.” 

Er zit geen boodschap achter zijn muziek, maar ieder nummer heeft wel een verhaal. “Ieder liedje moet een mooi begin en einde hebben en er moet naar de hoogtepunten worden toegewerkt”, zegt Nitzinsky. “Onze uitdaging is mensen mee te nemen naar muziek waarvan ze nooit hadden gedacht dat ze er ooit op zouden dansen.” 

Samen

Als het duo ergens gaat draaien, stellen de mannen nooit helemaal vast welke nummers er voorbij gaan komen. Nitzinsky: “Bij optredens kijken we goed naar het publiek dat nog aan het dansen is op het geluid van de vorige DJ en zoeken een nummer dat past in de sfeer van de avond. Na meer dan twintig jaar samen draaien, kan ik bij Wessels aan zijn pink zien of hij iets wil gaan doen met een plaat of schuif. Daar kan ik dan op inspelen. Dat heef hij ook bij mij. Het improviseren houdt het voor ons spannend. Ieder publiek is anders, dus onze muziek dan ook.”

Toekomst

“Momenteel ben ik bezig met nieuwe drum ‘n bass voor PRSPCT en hardcore voor ons eigen label Genosha. Daarnaast ga ik een aantal remixen voor drum & bass- en hardcore-artiesten doen. Met The Outside Agency zijn we met een nieuwe single bezig. Die komt denk ik in oktober of november uit op Genosha 175. Omdat we zo druk zijn met produceren en draaien buiten Zeeland, verliezen we soms onze eigen omgeving uit het oog. We staan nu eenmaal per jaar in ‘t Beest in Goes met Beats Op Je Fiets. Binnenkort starten we in Goes  met ‘Cycle’. Deze feesten zullen net iets anders worden dan Beats. We zijn blij dat organisator Auke van Laar van ‘Drum ‘n Bass In Your Face’ ons heeft uitgenodigd samen met hem ‘Beats Op Je Fiets’ in de Spot te organiseren. We hebben het altijd gewaardeerd dat hij als vaste bezoeker op onze feesten komt. Auke heeft hart voor de muziek en we zijn hem erg dankbaar dat hij ons deze kans geeft. Door de samenwerking is er een sterke basis voor drum ‘n bass in Zeeland.”

nu op 3voor12