Goes is voor een avond niet langer gewoon Goes. In ’t Beest hangt wierook in de lucht, kaarslicht flikkert tegen zwarte muren en vrijwel iedereen –verrassing– is in het zwart gehuld. Het publiek is gemengd, jong en oud door elkaar, maar de dresscode lijkt collectief afgesproken. De zaal is goed gevuld, bijna uitverkocht zelfs.

De avond wordt geopend door het driekoppige Drovich, ook wel bekend als de Friese blackmetalstorm. Zonder poespas laten ze het meteen knallen. Rauw, fel en strak gespeeld.

Vooral de bassist trekt de aandacht, niet alleen muzikaal. Met een kapsel dat ogenschijnlijk speciaal is ontworpen voor headbangen, zwaait hij zijn haar met bewonderenswaardige toewijding heen en weer. Na een paar nummers kun je niet anders dan concluderen dat hier sprake is van een voorbeeldig ontwikkelde nekspier. 

Het publiek waardeert het zichtbaar. Er wordt instemmend geknikt; hier en daar gaan armen de lucht in. Het spreekwoordelijke dansbeen blijft stil, wat op een blackmetalavond ook niet per se gemist wordt. Maar tegen het einde verschijnt toch onvermijdelijk de enthousiaste metalgroet vanuit de voorste rijen. Een passend eerbetoon voordat het podium wordt omgebouwd voor de hoofdact.

Dan is het tijd voor Batushka uit Polen. Wat volgt is geen gewoon concert, maar een zorgvuldig geënsceneerde ceremonie. Het podium verandert in een duistere kathedraal, of misschien eerder een grafkelder. Een lijkkist prijkt pontificaal op het podium, omringd door iconen, omgekeerde orthodoxe kruisen, schedelbanners en ontelbare kaarsen. 

En er is een schedel, die er verdacht authentiek uitziet. Wie weet mag de overgrootvader van een van de bandleden nog altijd mee op tour.

Onder gedragen, chorale klanken betreden zes monniken. of priesters, het podium. Het hele programma: pijen, capuchons, maskers en zelfs blootsvoets. Met hun maskers en pijen blijven de gezichten volledig verborgen, zelfs als ze na afloop bij de merch zouden staan, loop je ze waarschijnlijk straal voorbij.

Twee achtsnarige gitaren, een bas, een drumstel met extra bekkens en dubbele bassdrum: het arsenaal is imposant. De twee zangers houden religieuse zangboeken vast, eveneens voorzien van het omgekeerde kruis.

Opvallend: niemand beweegt. Op de bassist na blijft de hele performance statisch. Geen theatrale gebaren, geen rondrennende frontman. En dat geldt ook voor het publiek. Alsof iedereen onderdeel is van dezelfde mis. De kracht zit in de herhaling, in het donderen en dreunen van de muziek, de ijzige riffs en de sacrale zang in het oud-kerkslavisch.

Het resultaat is intens en bijna hypnotiserend.

Het is geen schokshow, zeker geen goedkope provocatie. Maar de sfeer is zo consequent en doordacht dat kippenvel onvermijdelijk is. Dit zie je niet elke dag.

Na afloop wacht nog een symbolisch slotakkoord: voor de moedigen vooraan zijn er hosties, al zouden het net zo goed gitaarplectrums kunnen zijn geweest. De schedel op het podium lijkt het publiek zwijgend uit te zwaaien.

En eerlijk? Als de kist zich op dat moment nog had geopend, was dat nauwelijks een verrassing geweest.

Een avond zonder dansbare momenten, zonder toegift vol meezingrefreinen, maar met een allesomvattende sfeer die nog lang in de botten blijft hangen. Black metal als ritueel. Goes als tijdelijke schaduwkathedraal.