Shelter programmeert zich in twee jaar tijd als warme house-hub voor lokaal en internationaal talent Shelter programmeert zich in twee jaar tijd als warme house-hub voor lokaal en internationaal talent

Die omwenteling begint met een radicale reset. Alles gaat op de schop: Van de schermen en de lichtsetting tot de komst van een tweede zaal, maar vooral de programmeerfilosofie. Het eerste jaar trekken Jam en Jali het hele blik genres open: van techno, disco tot melodische house - alles moet een keer de vloer op om te voelen wat werkt, wat doodvalt en waar de energie zit. De conclusie is verrassend simpel: een consistente sound rond house, in al z’n varianten, maakt dat publiek Shelter durft te vertrouwen. Tech, minimal, afro, deep en Disco - zolang het in die brede housestraat blijft, kunnen mensen komen zonder de line-up van tevoren uit het hoofd te kennen, met nog genoeg ruimte voor verrassingen onderweg.

Het idee daarachter is bijna opvoedkundig. De ‘commerciëlere’ avonden - met namen als Job de Jong of Max Dean - trekken een nieuw, jong publiek naar binnen. De generatie die door drie jaar corona nauwelijks een club van binnen heeft kunnen zien, moet ergens beginnen; niet iedereen stapt meteen een obscure, dwarse nacht in op een achterafstage van een festival. Een voorbeeld van de keuzes die de jongens maken vanuit hun eigen ervaring als clubganger? De leeftijd waarmee je Shelter in mag, van 21 naar 18 verlagen. Jam: ,,Toen wij naar Amsterdam verhuisden, werd ik net achttien. Het was midden in corona, dus wij hebben toen niet eens echt heel veel meegemaakt.”

Dat vertrouwen geldt niet alleen voor het publiek, maar net zo hard voor de dj’s. Naast dat de jongens er ‘bij hoge uitzondering op een clubavond zelf niet zijn’, bestaat een groot deel van de Amsterdamse line-ups uit mensen die tot de directe kring van de programmeurs horen. ,,Zo’n 60 à 70 procent van de lokale namen komt via persoonlijke connecties, toevallige ontmoetingen in de stad of gedeelde studio’s; we zitten zelf ook midden in het nachtleven. We boeken niet vaak mensen die zomaar een setje opsturen, het komt echt van ontmoetingen met dj’s.” Vervolgens rollen ze via Shelter een (onbedoeld) traject in: eerst openen in de tweede zaal, als dat goed bevalt vervolgens in de grote zaal een tijdslot, een curated night en een all-nighter als kers op de taart. ,,Job de Jong is een perfect voorbeeld: hij stond twee jaar geleden nog met knikkende knieën in Shelter te draaien en mocht meteen afsluiten; inmiddels verkoopt hij zijn eigen all-nighters in de club binnen no-time uit.”

,,Shelter wil die plek zijn waar je eerste house-nacht mag plaatsvinden, desnoods met zonnebril en lolly vooraan - en waar je, als je vaker komt, vanzelf in aanraking komt met dj’s als Gene On Earth, een Club Record-avond of een all-nighter van Antal b2b Palms Trax”, zegt Jam. Muzikaal uitdagender, maar nooit hermetisch: credible én toegankelijk, zoals Jam en Jali het zelf graag samenvatten. ,,Hoe zeg jij dat jou altijd, Jam? Credible accessible?”, zegt Jali.

Die no phone policy is ook weer opvoedkundig uitgedacht door het team van Shelter. ,,We begonnen met een no flash policy, bezoekers spraken elkaar er na een tijdje zelf op aan. Maar je moet mensen rustig zelf minder de behoefte laten voelen om te filmen. Na een tijdje kwam daar de no phone policy dus bij.”

De rol als kweekvijver past de twee programmeurs, die allebei 23 jaar zijn. Zelf krijgen ze ook die kans op het moment dat ze nog amper legaal de club in mogen. Opgegroeid in Amsterdam, tussendoor verhuisd naar Den Haag, waar ze op een topsportschool zittten omdat ze in die tijd op hoog niveau surfen, komen ze uiteindelijk terug naar de hoofdstad met een obsessie voor feesten, line-ups en de vraag wie er eigenlijk achter de knoppen zit. ,,Via een oom bij ID&T zagen we van jongs af aan de dancewereld van dichtbij, maar de echte leerschool kwam pas toen ik programmeur werd bij Happy Feelings, een feest dat toen nog stevig op studenten mikte. Daar leerde ik agents kennen, bouwde ik relaties op tijdens verplichte koffies per week en kreeg ik gevoel voor de realiteit achter line-ups: wat kost een naam, wat verkoopt, wat is vooral ego, en wat doet het met een nacht”, zegt Jam. Jam runt niet veel later het label van Happy Feelings, waar lokale producers als NewTone hun eerste stappen zetten.

Het Shelter-hoofdstuk begint voor Jam en Jali op Ibiza. ,,Via Duncan Stutterheim, een van de eigenaren van de A’DAM Toren, en zijn dochter”. Door een goede vriendin van hen - komen ze in een gesprek terecht over de club waar ze zelf jarenlang als bezoekers over de vloer komen. Shelter loopt in die periode niet zoals gehoopt; de vraag is simpel: “wat moet er anders?” Uit alleen al dankbaarheid vanwege de oneindige gastenlijst maken ze een eerlijk feedbackdocument: een veel te ambitieus plan vol headliners die net zo goed de Ziggo Dome hebben kunnen vullen. Tot hun verbazing komt geen bedankmail terug. ,,Het is een uitnodiging in de woonkamer van Sander, en een aanbod om de programmering daadwerkelijk over te nemen”, vertelt Jali.

Vanaf dat moment gaat het snel, maar niet vanzelf. In de maanden voor de grote verbouwing - Shelter sluit in december 2023 en januari 2024 om de club fysiek opnieuw in te richten - beginnen Jam en Jali alvast te boeken voor de heropening. Veel agents moeten nog overtuigd worden. ,,Er gingen geruchten dat de kelder een tafelclub zou worden, de reputatie van ‘techno-bunker’ hing er nog omheen en niemand wist precies wat de nieuwe koers zou zijn”, zegt Jam. Pas als de eerste weekenden daadwerkelijk vol staan, sterke nachten worden afgeleverd en de nieuwe sound zich weet in te zetten, slaat het vertrouwen om en beginnen agents Shelter weer serieus te nemen als muziekclub. En dat gaat niet zonder een kneitersterk team. ,,Vanaf dat we de hele rebranding hebben gedaan zijn we ook met deels een nieuw team gaan werken. En die zijn ook wel echt allemaal 100% gefocust op de club”, zegt Jali.

Die herpositionering is ook voelbaar op de vloer. Waar Shelter vroeger nog halfvol staat en een groot deel van het publiek uit toeristen bestaat, is de club nu structureel vol en voelt de ondergrondse club volgens de programmeurs “veel meer als een club voor de stad”. Amsterdammers omarmen Shelter weer als hun club, terwijl reizende muziekliefhebbers - van Ierland tot waar de line-up maar vandaan komt - het zien als een Europese stop waar de muziek op niveau is.

Ondertussen kijken Jam en Jali verder dan alleen de club. Na Shelter volgde de Loft - “geen club”, vinden ze zelf, maar een lege ruimte waar formats als kunstnachten en hostings als Multisex alle kanten op mogen schieten. Daar leren ze hoe decor en licht een ervaring radicaal kunnen kantelen, zoals tijdens Multisex, waar transparante rode doeken voor de ramen worden gehangen zodat bij zonsopkomst zacht rood licht naar binnen valt. Die kennis nemen ze nu weer mee terug naar de nacht in Shelter. ,,We blijven onszelf ontwikkelen, zeker door samenwerkingen en hostings. Neem DGTL, waar we de aankomende editie deels programmeren. Die organiatie is een hele leuke ervaring om mee te werken: hoe zij bezig zijn met duurzaamheid en bij hun normen en waarden blijven”, zegt Jali.

Ook buiten Amsterdam groeit het Shelter-universum. Omdat zowel de club als de A’DAM Toren tien jaar bestaan dit jaar, komt er een wereldwijde “10 Years”-tour langs steden als Londen, New York, Barcelona, Napels, Venetië, Ibiza, Marseille, Basel, Sydney en waarschijnlijk ook Duitsland. “Shelter on tour” dus met opkomende artiesten uit hun eigen stal in de koffer. Het is nadrukkelijk geen ego-trip, maar een promotietour: de naam Shelter verder de wereld in duwen en tegelijk hun Nederlandse talenten podiumervaring in het buitenland geven, in steden die gewend zijn aan een hoog niveau van dj’s en producties.

Om die talentpool verder te voeden, organiseren ze in maart een vierdaags schrijfkamp in een huis in het Belgische bos, waar vier studio’s worden opgebouwd. Vijftien opkomende artiesten en één “legend” duiken daar samen de diepte in. ,,Het idee is dat de tracks die daar ontstaan in november, bij het tienjarig bestaan van Shelter, verschijnen als album waarvan de opbrengst naar de A’DAM Music School gaat, de stichting die kinderen in Amsterdam-Noord muziekles geeft die ze anders niet kunnen betalen”, zegt Jam.

Tussen al die plannen door blijft de basis hetzelfde: elk weekend een volle Shelter, house in de breedste zin en een dansvloer waar jonge Amsterdammers hun eerste nachten beleven naast doorgewinterde heads die al jaren onder de toren afdalen. Of het nu gaat om een knetterdrukke Koningsnacht, een Brighter Days nacht waarbij programmeurs zelf in tranen uitbarsten of een half-nerderige, half-toevallige avond waarop toeristen en nerds probleemloos door elkaar heen dansen: Shelter wil die plek zijn waar het publiek de club blind vertrouwt en dj’s weten dat ze er mogen groeien. Of, zoals clubmanager van Shelter en The Loft Zep Fransen het intern blijft herhalen en Jam en Jali als motto zijn gaan omarmen: “je moet blijven veranderen om hetzelfde te blijven”.