Sexyland komt thuis en vindt een vaste stek in de NDSM Loods
Joost van Bellen: ‘Het klopt niet, maar het werkt wel’

Sexyland krijgt na jaren zwerven een vaste plek: de experimenteerclub keert terug naar Amsterdam-Noord en betrekt het NDSM Theater, onderdeel van de NDSM Loods van Stichting Kinetisch Noord. Voor tien jaar wordt dat het thuis van wat vanaf nu SUPER SEXYLAND WORLD heet, met de opening gepland in het voorjaar van 2027.
De weg ernaartoe was lang. Bijna tien jaar geleden begon het in een oude bouwkeet op het NDSM-terrein, waarna de club verhuisde naar de Noordwal - tot ook die plek niet houdbaar bleek en Sexyland in december 2024 de deuren moest sluiten. Lid van het artistieke team Joost van Bellen, die eind vorig jaar aan boord kwam nadat het er 'heel goed uitzag' voor een nieuwe locatie, noemt het aanbod om aan te haken 'een geschenk uit de hemel'. Het proces daarna omschrijft hij zonder omhaal: 'Het was knokken en behoorlijk huilen af en toe. Maar doorzetten en vallen en weer opstaan.' Nu krijgt Sexyland voor het eerst een vaste basis - tussen de zo'n tweehonderd kunstenaars en ambachtslieden van Kinetisch Noord, die er in zeecontainers ateliers, werkplaatsen en oude drukpersen hebben staan.
Wat Sexyland precies is, laat zich volgens Van Bellen lastig in een format persen. 'Sexyland is een clubhuis die gevoed moet worden. Het is een organische plek waar mensen hun dingen kunnen komen doen en kunnen uitproberen,' zegt hij, met een springplankfunctie voor artiesten en kunstenaars en een programmering die bewust uiteenlopende groepen mensen naast elkaar zet. 'Het is zo ingericht dat als je met wat vrienden bent, dat je eigenlijk wel zeker weet dat je die gaat verliezen daar. En dat je andere mensen gaat ontmoeten die totaal buiten jouw bubbel vallen.' Een safe space is het wat hem betreft ook, maar op de eerste plaats iets anders: 'We zijn bovenal een brave space.' Het is die filosofie die ook de kern raakt van hoe hij de club typeert: 'Een van de belangrijkste kenmerken van Sexyland is: het klopt niet, maar het werkt wel.'

Vrijheid om te mislukken
In de nieuwe locatie krijgt dat principe een plattegrond. Er wordt in november begonnen met verbouwen, waarna het pand - 'een klein Tokio, een ongevallen blokkendoos' met acht à negen ruimtes - helemaal opnieuw wordt opgebouwd. De grootste zaal, goed voor zo'n 250 mensen, wordt geluiddicht gemaakt ('een doos in een doos', nodig omdat het pand nu 'zo lek als een mandje' is qua geluid) en vormt de sociëteit: de kern van Sexyland, met iedere dag een andere, gecureerde eigenaar. Een tweede zaal biedt plek aan zeventig man, is ook geluiddicht, en daaromheen liggen kleinere ruimtes - de kleinste drie vierkante meter, sommige nog zonder muren en met niet meer dan stroom, water en een afvoer. Programmeren gebeurt niet op verzoek: 'Je moet een steengoed of bizar slecht idee hebben, bevlogenheid is het belangrijkste,' zoals Van Bellen het stelt, en zelfs een simpele albumrelease wordt uitgedaagd tot iets groters - vrienden, kunstenaars, dansers, een kok erbij - zodat het geen 'conceptpodium' wordt maar een avond die staat op eigen benen.
Die vrijheid om te mislukken is volgens Van Bellen geen bijzaak maar het uitgangspunt. Sexyland wordt gesubsidieerd door het AFK en ontvangt daarnaast financiering van Stichting Sub3, een private financier die steun geeft aan initiatieven op het gebied van kunst & cultuur, maatschappelijke en humanitaire hulp en klimaat & milieu. ’Zij maken programma’s mogelijk die niets met succes te maken hebben. Stel dat iemand een opera wil opvoeren van vijf uur lang en er zijn maar drie mensen die het gaan zien. Dan is dat ook goed. Want als je niet op je bek kan gaan, dan leer je niks.' Het levert ook verplichtingen op, want er moet verantwoording afgelegd worden, ook over ideeën die vooraf twijfelachtig klinken: 'Die verantwoording is in de eerste plaats naar onszelf toe en de lat ligt hoog. Het moet gewoon steengoed zijn. Ook al is het verschrikkelijk slecht.' Van Bellen droomt inmiddels hardop over een volgend experiment: een koor naar het voorbeeld van Florence Foster Jenkins, de beroemd valse operazangeres uit de vorige eeuw - 'niet opzettelijk vals, maar gewoon vanuit de ziel zingen.'
Dit onderschrift kan je natuurlijk aanpassen. Zo is de line-up van WB&B met hiphop en r&b spraakmakend en gerelateerd aan Ronnie Flex en meer, maar ik heb daar veel te weinig verstand van. Er komen in ieder geval bussen vol fans vanuit Rotterdam. Crazy shit, bro. Of zoiets. Heb wat links onder de opzettekst gezet. Jij weet vast van de kous en de naad.
Op 4 september vindt Test of SEXYLAND in Tilla Tec plaats, met onder andere drie totaal verschillende programma’s (WBB met hiphop/r&b, Texas Schiffmachers Ierse pub-rock met o.a. voetbal en vechten, The Covids en een Oasis coverband plus een levende galerie waar iedere kunstenaar live aan kan bijdragen).