Stoomcursus in de Jordanese smartlap

Elk genre heeft zijn eigen woorden en uitdrukkingen die je als buitenstaander niet direct herkent, maar die veel zeggen over het genre. Denk aan de white horse-verwijzingen (heroïne) in de jaren zeventig, de verwijzingen naar the village in 60’s folk (naar de New Yorkse wijk Greenwich Village), en ga zo maar door. Zo zit de gemiddelde Jordanese smartlap ook vol woorden die je niet meteen herkent, maar die wel een heel goed beeld geven over de plek en tijd dat de muziek hoogtij vierde in de hoofdstad. Want het was toentertijd wel iets ander dan de juppenwijk die het nu is. 

Parel van de Jordaan

Hij komt in meerdere vormen terug in een groot deel van de smartlappen. Johnny Jordaan noemt hem de Parel van de Jordaan, anderen noemen hem simpelweg De Wester: de Westertoren, de toren van de Westerkerk in hartje Jordaan. 

Liefde voor het glas

Veertig jaar terug zongen de rockers over white horse, in Atlanta zingen ze cryptisch over de liefde voor purple drank, maar vijftig jaar terug ging het er in Amsterdam een stuk minder geheimzinnig aan toe. Als Manke Nelis of Bolle Jan (aka de vader van Rene Froger) zingt dat-ie er van beschuldigd wordt ‘alleen maar de liefde voor het glas’ te kennen, dan gaat het natuurlijk om een glas alcohol. En het maakt niet zo veel uit welke. 

Dievenwagen

Dit is valsspelen. Natuurlijk is de dievenwagen waar Willy Alberti over zingt gewoon een politiewagen. Maar in het nummer herken je iets wat je in volksmuziek van elke generatie terugziet, en zo ook veel zegt over de smartlap. De sympathie voor de kleine grabbelaar, de dief die uit armoe in de kleine criminaliteit is beland. 'Dan is het een jongen / lang werkeloos / Die het deed / daar hij niets kon verdienen / Vaak zie je de moeders aan het station / Die stil in een hoekje staan grienen / Lach nooit als je die wagen ziet staan / Je kunt hen gerust wel betreuren / Denk dan alleen / wat hij heeft gedaan / Kan morgen mij ook gebeuren.'

Café Nol

Punk heeft de CBGB, disco de Club 54, techno de Berghain. En de Jordanese smartlap, die heeft Café Nol.