Fresku en MocroManiac willen heel graag belangrijke rappers zijn Fresku en MocroManiac willen heel graag belangrijke rappers zijn

'Als het alleen maar grappig-grappig is, gaan er ook geen deuren voor je open'

, Timo Pisart

Een interview kun je dit eigenlijk niet noemen, eerder een superchaotisch gesprek tussen beste vrienden Fresku en MocroManiac. Maar dan wel een heerlijk gesprek, over ‘zijlijn-niggers’, wat je op elkaars begrafenis zou zeggen en natuurlijk de witte mediawereld. Vanavond staan ze in 3voor12 Radio, morgen verschijnt hun gezamenlijke album Juice.

‘Ja man, ik hou van mezelf’, zegt Fresku bloedserieus. ‘Dat deed ik een paar jaar geleden nog niet. Er zijn niggers die ontevreden zijn over zichzelf en ayahuasca gaan drinken, of gaan mediteren. Wat denk je zelf? Dat werkt niet, je moet dingen niet wegstoppen maar gewoon van jezelf leren houden.’ MocroManiac valt hem bij: ‘Daar begint het, hè? Als je jezelf haat, ben je onzeker. Dan is alles om je heen ook fout.’

Eh, hoe kwamen we op dit onderwerp terecht? Met Fresku (30) en MocroManiac (29) praten is alsof je met twee gasten chillt die elkaars beste vrienden zijn, en jij hangt er als vage kennis een beetje bij. Je kunt er geen speld tussen krijgen, dat is echt niet te doen. Telkens proberen de twee een vraag te beantwoorden, om vervolgens met elkaar in gesprek te raken over iets heel anders en vijf grappen en drie serieuze terzijdes later weer op het hoofdspoor te geraken. Als je geluk hebt. Ze kwamen net een halfuur te laat binnen sjouwen met Fresku’s vriendin annex manager Lieke en hun jongste dochter in het kielzog, en beginnen direct al luidkeels te grappen en bulderen. Je kunt je direct voorstellen hoe ze nachtenlang in een bungalow aan muziek zaten te sleutelen, elkaar uitdaagden om tot nieuwe woordgrappen te komen en tussendoor ook heel wat serieuze thema’s aansneden.

Op die manier maakten de twee het gezamenlijke album Juice dat morgen verschijnt – ze presenteren het vanavond alvast in 3voor12 Radio op 3FM – en MocroManiac sprong eerder al op een paar tracks van Fresku’s vorige album. Voor veel mensen klinkt het als een nogal onwaarschijnlijke combinatie: Fresku de geëngageerde, humoristische rapper vol zelfspot en twijfel die gerust aanschuift in de grote praatprogramma’s en een theatertour deed waarin hij mensen met een knipoog confronteert met hun racistische denkwijze. MocroManiac de legendarische straatrapper uit Amsterdam-Zuidoost die ooit nog een hit scoorde met Hindabuilding, een enkele mixtape dropte en vooral bekend werd door zijn doodenge 101Barz-sessies, maar nooit eerder een album uitbracht en leek te worstelen met de schaduwzijde van de Bijlmer. 

Maar goed: veel mensen weten niet dat MocroManiac in 2014 bijna een half jaar bij Fresku in huis heeft gewoond. Veel willen ze er niet over kwijt, eerder komt het gesprek terecht op hun spraakmakende nieuwe nummer ‘Witlof’: een komisch-kritisch liedje over zwarte mediapersoonlijkheden die op zoek gaan naar liefde van de oh-zo-witte mediawereld. Typhoon komt voorbij, Najib Amhali en Ali B worden genoemd. Nou ja, kijk gewoon die clip, die spreekt redelijk voor zich.

(Tekst gaat door onder de video.)

Fresku

CV Fresku

1986: geboren in Eindhoven als Roy Michael Reymound als kind van een Brabantse blondine en een vader uit Curaçao
2007: Samen met producer Teemong vormt hij de groep Zwarte Schapen. Met hem gaat Fresku ook komische video’s opnemen
2008: de track ‘Brief aan Kees’ en de eerste video met typetje Gino Pietermaai, een stereotype Antilliaan
2010: debuutalbum Fresku
2012: tweede album Maskerade en Gino Pietermaai krijgt eigen rubrieken in de programma’s #Kansloos en Dr. Gino op Veronica 
2015: derde album Nooit Meer Terug
2016: doet mee in het programma 24 uur met… en tourt langs de parades met Welkom bij de Fresku Show

‘’Zo Doe Je Dat’ en ‘Witlof’ liggen eigenlijk helemaal niet zo ver van elkaar’, zegt Fresku erover. ‘Met die eerste track wilde ik op een probleem wijzen, nu wilden we iets vrolijks maken dat speelt met het thema, en mensen er bewust van maakt. Het is een logisch gevolg. Maar toen ik hoorde dat hij werd uitgeroepen tot 3FM Megahit? Er borrelde wel een klein stukje paniek in me op, ja. “Oh ja, je hebt erom gevraagd, nu krijg je het.” Dat gevoel. Je kunt het natuurlijk ook nooit goed doen: ik kan me voorstellen dat 3FM kampt met hetzelfde dilemma. Oké, de vinger is op de zere plek gelegd. Als we hem nu iets geven, komt het door de boodschap, en als we hem niets geven komt het ook door de boodschap. Uiteindelijk is het nogal awkward, maar ik ben fucking blij met die Megahit. Het nummer staat nu al hoger op iTunes dan mijn allergrootste hits. En op die track springen we ook echt in de rol van iemand die honderd procent witlof wil. Hoe je het ook wendt of keert: tuurlijk gunnen we onszelf dat, en tuurlijk heeft dat zijn keerzijdes. Ik geloof niet zo in het zo “real houden” dat je er niets aan overhoudt. Er is niets nepper dan dat, vooral als je probeert te leven van je muziek.’ 

In de videoclip zie je hoe de ene zwarte man helemaal flipt omdat de andere zich aanpast om die witlof te vangen. Gebeurt dat echt?
Fresku: ‘Ja man. Er zijn altijd van die zijlijn-niggers.’
MocroManiac: ‘Maar die tellen toch niet mee?’
Fresku: ‘Nee oké, maar er zijn echt gasten die tegenwoordig carrière maken met die shit door vlogs te gooien. Weet je wat het is? Mensen gunnen succes wanneer je op de bodem zit, maar zodra je echt succes hebt, vinden mensen je niet meer zo rauw.’
MocroManiac: ‘Maar je kunt helemaal niet rauw blijven in dit systeem: uiteindelijk moet je je toch aanpassen om een groter publiek aan te spreken.’
Fresku: ’Het grootste probleem is: hiphop wordt nog steeds niet goed vertegenwoordigd op tv.’

Heb je gisteren DWDD gekeken? Daar zat een groot item in waarin Hef, Ali B en Akwasi over hun meest invloedrijke hiphopalbums mogen vertellen. Hoe kijken jullie daar naar?
Fresku: ‘Ja, dat heb ik gezien, ja. Ze proberen het wel, maar natuurlijk waren er gênante momenten. Het meest heftig vond ik de discussie wie beter is: Tupac of Biggie. Ik bedoel: wat?! Alsof dat voor iemand nog urgent is, dat is twintig jaar geleden. Dan heb je je niet ingeleefd in de cultuur, dan denk je gewoon: we moeten wat met hiphop, raap maar even iets bij elkaar.’
MocroManiac nipt ondertussen van zijn koffie verkeerd. Hij had er net al trefzeker drie klontjes suiker in gegooid, nu werpt hij er stiekem nog een vierde in. ‘Maar Ali B doet het wel goed, hoor’, zegt hij. ‘En Rotjoch ook, als ze hem een tv-programma zouden geven. Dat zou een goed begin zijn.’ 
Fresku: ’Zoiets als BET [Black Entertainment Television, een groot tv-kanaal in Amerika, red.] zou ik keihard vinden. Weet je: ik heb een droom in mijn hoofd dat partijen als Rotjoch en Gino Pietermaai een zender zouden krijgen.’

(Tekst gaat door onder de foto)

MocroManiac

CV MocroManiac

1987: geboren als Abdelilah El Foulani
2012: clubhit Hindabuilding als onderdeel van HydroBoyz, In M’n Space met Chillouh en Nooit Meer Slapen met Yellow Claw
2014: Mixtape Maniac 4 President, Wintersessie 101Barz, Zomersessie 101Barz
2015: Zomersessie 101Barz
2016: Wintersessie 101Barz

'Misschien klink ik nu als een stoffige, oude nigger… maar dan ben ik dat maar: Ome Fresku.'

Of liever nog: een YouTube-kanaal?
Fresku: ‘Eigenlijk wel, maar ik ben daar te ouderwets voor, denk ik. Ik vind YouTube en vloggen een goede ontwikkeling, het is heel goed dat oude systemen kapot gaan en er nieuwe opstaan, maar waar ik tegenaan loop: er is geen kwaliteitscontrole. Als liefhebber van kunst en ambacht heb ik daar af en toe moeite mee. Misschien klink ik nu als een stoffige, oude nigger… maar dan ben ik dat maar: Ome Fresku. Tegelijkertijd gaat het al ietsje beter in de televisiewereld. Als je kijkt naar wat mensen drerrierap of mocrorap noemen: wanneer Appa op tv kwam, moest hij zich altijd verdedigen en opboksen tegen het beeld dat werd neergezet, hij kon nooit gewoon zijn boodschap vertellen. Hij motiveerde mij in die tijd juist om rapper te worden: ik wilde ook liedjes maken over de maatschappij. Nu, tien jaar later, merk je dat tv en radio een inhaalslag moeten maken om mee te gaan. Ik vind dat meesterlijk: een jaar geleden kwam Boef nog op tv vanuit negatief nieuws, nu heeft hij een hit te pakken en krijgt hij in praatprogramma’s te horen: “Goed gedaan, we zijn trots op je!” Dan denk ik: nu is het te laat, nigger. Je had hem vanaf het begin die liefde moeten geven.’

Het grootste pijnpunt is volgens Fresku misschien wel: er is onvoldoende kennis over hiphop bij de tv-redacties. ‘Als een redactie de nieuwe plaat van Gordon hoort, zeggen ze: nee, dit is niet NPO, dit is RTL. Dat onderscheid kunnen ze maken. Maar hiphop is sowieso een uitstapje voor ze: ze weten niet welke hiphop NPO is, wat bij RTL past en wat je lekker op het internet moet laten. Sinds New Wave en ook ‘Zo Doe Je Dat’ is er wel een collectief bewustzijn ontstaan in de mediawereld dat het anders moet, maar er is nog geen échte verandering. Maar goed: as we speak liggen er concepten van me bij tv-makers, die ons weer aan het lijntje houden. Ik heb er elke dag discussies over met Lieke. Ik weet niet of het je opvalt, maar er zijn al bijna een jaar lang geen sketches uitgekomen omdat we aan het lijntje worden gehouden. De televisiewereld is zo’n traag, log kutsysteem. We kunnen 1-op-1 in contact komen met onze fans en daar geld aan verdienen, waar ben ik nog mee bezig? Puur omdat ik de droom had om die guy te zijn, ik wil dat donkere gezicht zijn op tv die echt de andere kanten van de maatschappij een stem geeft, en dan niet zoals Jandino…’

Nu breekt MocroManiac in: ‘Nee, nee, nee… Je moet geen namen noemen. Maar je moet het zo zien: als iemand zoals Jandino een programma krijgt, is het meteen niet-serieus.’
Fresku: ‘Je wordt altijd in die grappige-neger-schoenen geschoven. Ik vind dat niet erg, ik ben ook de man achter Gino Pietermaai…’
Mocromaniac: ‘Maar als het alleen maar grappig-grappig is, dan gaan er ook geen deuren voor je open.’ 
Fresku: ‘Ik weet nog hoe ik op de set aan het filmen was voor Gino Pietermaai. Een van de crewleden begon foto’s te maken en zei: “Hee! Net Bokito!” Ik werd helemaal gek, de draaidag was kapot voor me. Dan voel je: zo moet je jezelf kennelijk neerzetten om leuk te worden gevonden.’
MocroManiac: ‘Dat gaat wel veranderen, hoor. Geef het tijd: de jonge generatie denkt al heel anders.’
Fresku: ‘Maar ik ben al verzuurd, man! Ik heb al tien jaar het idee: ik ga op tv komen. Dat is geen droom die je gemakkelijk laat varen, vooral als je al die jaren niet echt voor het internet hebt gebouwd, omdat je het internet gebruikte voor tv. Misschien was dat een verkeerde inschatting. Wat denk jij, Mani? Gaat het voor mij nog veranderen, of alleen voor de nieuwe generatie?’
MocroManiac: ‘Het hoeft toch niet eens voor ons te veranderen? Misschien zijn wij slechts treetjes van die trap. N.W.A hebben er ook de vruchten niet van geplukt zoals de rappers nu. Misschien zijn het de jongens onder ons die door ons werk gaan genieten.’
Fresku zucht. ‘Zo hee, die voel ik wel.'

'Money kun je niet meenemen in je graf, hè?'

Zo komt het gesprek ook weer op hun vriendschap terecht. In het nummer ‘Tijd Loopt’ stellen de twee beurtelings voor wat ze zouden zeggen op andermans begrafenis. MocroManiac tegen Fresku: ‘Je vluchtte en bezweek onder de druk van iedereen. Sloot jezelf af, te druk voor iedereen. Mensen zeiden: Frisse, het lukt je niet alleen. Maar je kroop langzamerhand weer in je schulp en verdween. Altijd in je hoofd, niemand kon je activeren. Veel kennis van geloof, maar moeite met praktiseren. Ik hoop dat je genoeg gebeden hebt.’ En Fresku tegen MocroManiac: ‘Zoveel haters, zoveel wapens, zoveel pijn. [..] Zoveel tegenslagen, bro, ik zag het had je hard geraakt. [..] Ik probeerde je te helpen, wou je weghalen van de straat.’ 

Het zegt al iets over de reden dat MocroManiac tijdelijk verkaste naar Eindhoven. De twee worden aanzienlijk stiller zodra ik over het nummer begin. ‘Kijk, we zijn gelovige mensen’, zegt Fresku, ‘en we geloven dat alles wat je doet en zegt bij je kan terugkomen. Als we met positieve dingen bezig zijn, moet je niet praten over negatieve dingen.’ Mocromaniac: ‘Maar uit die negatieve storm belandde ik opeens in een hele positieve zone, dankzij jou.’ Fresku: ‘Ik vind het nog altijd moeilijk om dat nummer te horen. Mani is niet een nigger die dat soort dingen makkelijk schrijft, daarom vind ik het ook heel mooi.’

Het is een fantasie die iedereen wel eens heeft gehad, toch? Als ik doodga, wie komen er dan op mijn begrafenis en wat zouden ze zeggen?
Fresku: ‘Zeker. En dat gaat voor mij ook over rap: we willen niet alleen goede rappers zijn, maar ook belangrijke rappers. Dus niet alleen rappen over je kleren en hoe stoer je bent. Heel veel tracks van Mani zijn motiverend, die geven je het gevoel: “Alles of niets!” Ik probeer ook voor dat verhaal te staan, misschien niet vanuit zo’n straat-perspectief, maar een track als ‘Nooit Meer Terug’ zegt eigenlijk alles al. Als je oppervlakkige tracks maakt, is dat prima, maar dan moet je je wel afvragen: wat gaan mensen zeggen op je begrafenis? Zeggen ze: “Die nigga had wel money.” Of gaan ze zeggen: “Hij motiveerde me. Hij was een loyale gast. Hij heeft me uit een dal getrokken.”’
MocroManiac: ‘Precies! En money kun je niet meenemen in je graf, hè? Ik wil een legacy opbouwen, en wil dat mijn muziek over twintig jaar nog steeds wat betekent.’
Fresku: ‘Grappig dat je het woord legacy gebruikt! Ik heb precies hetzelfde: als ik later oud ben, of ik sterf en mijn albums blijven achter… Ik zou het zo tof vinden als mijn kinderen het album gaan luisteren en zeggen: “Ik ken papa nu nog beter dan voorheen door in te zoomen op zijn muziek.” Ik heb drie albums uitgebracht voor de geboorte van mijn tweede dochter, en eentje voordat mijn eerste werd geboren.’

Juice

Het gezamenlijke album Juice klinkt nog het meest als een mixtape uit de jaren 90: oldschool soulvolle p-funk-beats met veel ruimte voor funky gitaartjes, speelse bars en slimme woordgrappen. Titeltrack ‘Juice’ klinkt alsof Kendrick Lamar een track bouwt rondom de baslijn van ‘Beat It’. ‘Witlof’ is een kritisch liedje verpakt in een mierzoete productie met zomers kopstemrefreintje. ‘Fraude’ gaat duidelijk over rappers van tegenwoordig: ‘Jullie zijn op fraude, wanneer wordt de game weer de oude? Van die neppe shit kunnen we niet houden.’ ‘Sorry’ is een keiharde banger met o.a. Woenzelaar, Pietju Bell, Killer Kamal en Braz: allemaal nogal eigenzinnige jongens uit dezelfde wijk als Fresku. Natuurlijk komt Killer Kamal weer het meest verfijnd uit de hoek: ‘Ewaaaa sorry dat je moeder wilt neuken met schorriemorrie.’ En dan zijn er nog de skits en als slot het drieluik ‘Tijd Loopt’, ‘My Will’ en ‘Besef Dat Je Leeft’, waarin de twee fantaseren over hun begrafenis, hun testament en de emo-boodschap dat je gelukkig ook bestaat vandaag.

'Mediteren? Nee man! Die shit is niets voor mij.'

Denken jullie veel aan de dood?
MocroManiac: ‘Iedereen denkt toch aan de dood? Daar kun je niet omheen. Het is geen comfortabele gedachte, maar het hoort bij het leven.’
Fresku: ‘Ik ben de afgelopen tijd wel heel veel mensen kwijtgeraakt: mijn pa is ouder aan het worden en heeft zes broers, de afgelopen tijd word ik veel gebeld: “Die is overleden, die is ook overleden.” Omdat ik Antilliaan ben zitten er ook bepaalde ziektes in mijn bloed: suikerziekte, hoge bloeddruk en die grote K-ziekte ook. Ik heb ook last van paniekaanvallen, ik weet niet of je dat wist?’ 

Gebruik je dan om tot rust te komen wel eens van die geleide meditaties, zoals de skit ‘Chakra’ op het album?
Fresku begint opgewonden te worden. ‘Nee man! Die shit is niets voor mij. Ik ben een hele open persoon, ik ben naakt. Als ik nu een paniekaanval zou krijgen, zou ik gewoon zeggen: “Boys, ik ga fucking slecht, ik heb een paniekaanval.” Als het awkward is, zie je dat aan me terug, als ik me kut voel merk je het direct. Meditatie is voor mijn gevoel een vorm van niet-erkennen wie je bent, en dat weg willen stoppen. Nee man, ik ben een chaoot, en moet daarmee leven. Je ziet dat aan me: ik kom een half uur te laat met m’n baby en koffer, that’s my life. Ik ben die guy, en ga niets wegmediteren.’

Jij vast wel, Mani?
MocroManiac was de hele tijd stil en staarde in de verte, maar zegt nu opeens: ‘Nee, ik maniteer.’
Fresku buldert: ‘Je rookt die Mani-teer!’
MocroManiac: ‘Maar serieus: mijn hoofd is te druk om te mediteren, er zitten zoveel dingen tegelijk in. Voor mij is tekstschrijven mediteren. Als je in een tekst zit, vind je daarin zoveel rust. Dat is het enige moment dat je me helemaal stil kunt zien, ik zie helemaal niemand meer en ben alleen nog daarmee bezig.’

Oh ja, zo komen we dus terecht op dat onderwerp: liefde voor jezelf. Fresku: ‘Je zou eigenlijk iedere ochtend wanneer je opstaat in de spiegel moeten kijken en tegen jezelf moeten zeggen: “Ik hou van jou.” Dan hoef je helemaal niet meer te mediteren.’

Ha, dat moest ik vroeger dus van mijn moeder doen!
Fresku: ‘Echt? Jouw moeder is een topper, man!’
MocroManiac: ‘Ze wilde niet dat je dat ooit zou vergeten.’
Fresku: ‘Dat is ook de pa die ik wil zijn voor mijn kinderen.’

Fresku, jij vertelde net dat je pas sinds een jaar écht van jezelf kunt houden. Mani, hoe zit dat bij jou?
Fresku: ‘Mani is froes, Mani is froes!’
MocroManiac is inmiddels opgestaan en loopt rusteloos rondjes door de kamer: ‘Tja, nou… Ik hou van mezelf, maar.. Ja. Ik hou van mezelf, maar ik hou ook van mijn trots. Soms haal ik mezelf en mijn trots door de war, en heb mijn leven wel eens in gevaar gebracht door mijn trots.’ 
Fresku: ‘Kijk, je hebt liefde en je hebt ego. Ego is niet van god.’
MocroManiac: ‘Maar die twee lijken zo op elkaar. Degene die het meest trots lijkt, is misschien wel het meest onzeker.’

Ik accepteer mezelf ook pas een jaar of anderhalf écht helemaal, denk ik… Maar eh, waarom vertel ik dit aan jullie?!
Fresku: ‘Nee, maar dat is goed! Dat is goed! Niet huilen!’ 
We beginnen met zijn drieën te schateren.
Fresku: ‘Dat is waarschijnlijk de grootste stap die ik heb gemaakt in de afgelopen paar jaar: alles waar ik bang voor ben, daar moet ik comfortabel mee leren zijn. Als ik bang ben dat ik oud en stoffig word? Dan moet ik omarmen dat het prima is, dan ben ik maar ome Fresku. En als ik ergens onzekerheid voel, dan moet ik daar ook van leren houden.’
MocroManiac: ‘Je hebt gelijk man. En ik hou óók van mezelf.’

Juice verschijnt morgen via Top Notch. Fresku en MocroManiac spelen vanavond in 3voor12 Radio.

Nu op 3voor12