Arctic Monkeys album: 10.000 in Nederland vs. 400.000 in UK

Get Records Amsterdam: "Liefhebbers willen muziek in de kast hebben"

Het klinkt paradoxaal; het management van Arctic Monkeys in Engeland wilde voorkomen dat de debuutplaat 'Whatever People Say I Am, That's What I'm Not' in 3VOOR12's luisterpaal terecht kwam, terwijl het eerste succes van de plaat voornamelijk te danken is aan de exposure op internet. "In de eerste week van de release zijn er nu zo'n 10.000 exemplaren besteld bij de verschillende winkels," aldus Arthur van der Werf van distribiteur Munich. "Een debuutalbum dat zo goed verkoopt, heb ik bij deze platenmaatschappij nog niet meegemaakt." Toch is "Best verkocht debuut" een relatief begrip. Ook een uitdrukking van een Britse HMV-medewerkster, 'Dit heb ik sinds The Beatles niet meer meegemaakt' zegt niet zo veel; want hoeveel werden er in 1963 van 'Please Please Me' geperst, en uit hoeveel andere popgroepen kon men toen kiezen? Opmerkelijk is het aantal verkochte exemplaren bij Free Record Shop: "600 stuks," meldt een woordvoerder van het hoofdkantoor in Capelle aan de Ijssel. 600 stuks verdeeld over 227 Free Record shop winkels. Dan is de 70 bij Plato Groningen relatief hoger. Een potentiële koper van Arctic Monkeys loopt wellicht minder snel de Free Record Shop naar binnen, en een koper van Jan Smit of Katie Melua zal de kleinere platenzaken links laten liggen, als we de overzichten van de speciaalzaken moeten geloven. Daarmee is een verschil met Engeland te zien bij de grotere platenzaken: Editors, Hard-Fi en Arctic Monkeys staan in de top tien van verkochte exemplaren bij muziekwarenhuis HMV, terwijl Arctic Monkeys in Nederland bij de albumlijsten van Free Record Shop en Bol.com respectievelijk op 10 en 22 staan. Engeland heeft traditioneel een 'bredere' popcultuur dan Nederland (Bijvoorbeeld dankzij die Beatles). Een album dat en masse verkocht wordt in 2006, ondanks de vermeende bedreigingen van illegale downloads, het is een positieve boost voor de platenindustrie. Een medewerker van popspeciaalzaak Get Records in Amsterdam meent dat het illegale downloaden voor- en nadelen heeft. "Impulsaankopen zullen steeds minder plaatsvinden in de platenzaak, maar de ware muziekliefhebber wil een album toch graag in de kast hebben staan." Niet alleen de mp3's die rondzwierven op internet waren belangrijk voor de buzz denkt Van der Werf. "Ook de internetfora droegen een steentje bij." Ook volgens platenwinkel De Waaghals in Nijmegen zijn internetfora en discussies vruchtbaar voor platenverkoop: "En een recensie in de Volkskrant doet het altijd goed." Plato in Groningen heeft dus in de eerste week 70 exemplaren verkocht van het debuutalbum van Arctic Monkeys. Dat klinkt niet absurd veel, maar toch: "De verkoopcijfers kunnen zich meten met de laatste albums Spinvis en dEUS. En Opgezwolle doet het ook heel goed. Maar voor een debuut, van een artiest die pas een keer in Nederland heeft opgetreden en die je nog zo weinig op de radio hoort, is het indrukwekkend" aldus een medewerker. In Nijmegen gingen er in de eerste week bij De Waaghals 25 stuks over de toonbank. "De klanten zijn net schapen. Alleen zeggen ze geen 'bèèh' maar 'Hebt u die Arctic Monkeys?'" grapt de verkoper. 25 stuks van een album. Is dat nu veel? "Voor een debuutalbum wel. Maar aantallen zoals 15 jaar geleden, nee, die zal je nooit meer halen." In het NRC Handelsblad van 23 januari vertelde Jamie Cook van Arctic Monkeys tegen Jan Vollaard: "Er school geen handig marketingplan achter de bekendheid die de Arctic Monkeys binnen korte tijd via internet vergaarden," [...] "We wilden dat zo veel mogelijk mensen onze muziek hoorden, dus gaven we zelfgebrande cd's met oerversies van onze nummers weg aan vrienden en bij optredens. Die nummers kwamen op internet terecht en voor we het wisten begon iedereen dat te downloaden en uit te wisselen. Zelf zijn we helemaal niet van die helden achter de computer; tot voor kort wist ik niet eens hoe ik aan een forum over onze eigen band kon deelnemen. Nu gebleken is dat gratis verspreiding van mp3's helemaal geen negatief effect heeft gehad op onze plaatverkoop - integendeel zelfs - komen ook gevestigde artiesten en grote platenmaatschappijen er achter dat internet een interessant medium is om muziek onder de aandacht te brengen."